This book is the final product of the Cypriot Intangible Cultural Heritage project, a bi-communal project funded by the European Union under the Cypriot Civil Society in Action IV Programme. It was implemented by the Lefkosa Folklore Association (FOLK-DER) in cooperation with the Kontea Heritage Association. The aim of the project was to protect and promote the intangible cultural heritage shared by the Greek Cypriots and Turkish Cypriots. The project included field research on intangible cultural heritage, music and dance shows and awareness raising campaigns on the rich and varied intangible cultural heritage of Cyprus. The information in this book is based on the findings gathered during the research process.

The book is available in three languages: Greek, Turkish and English.

The first part of the book gives an overview of the Greek Cypriot music tradition, as described by the folk musicians and dancers that were interviewed. The first chapter introduces us to the main music and dance styles and gives us a short account of the basic music instruments of the Greek Cypriot tradition. The second chapter is dedicated to the main form of Greek Cypriot folk singing, the tsiattista, which is included in UNESCO’s Representative List of the Intangible Cultural Heritage of Humanity.

The second part is about Turkish Cypriot music, dance, folk literature and traditions. The first chapter is concerned with music and dance, focusing on traditional instrumentation, music styles and repertoire. The second chapter is about folk literature. It includes some examples of folk poems, folk tales and riddles. The last part is an example of a ritual, detailing how a wedding would take place from start to finish.

The book is accompanied by a compilation of audio files of the collected musical data. The audio selection has been designed to support the data given here and to show the similarities and differences of the music traditions of the two Cypriot communities.


Η παρούσα έκδοση είναι το τελικό αποτέλεσμα του Πρότζεκτ Κυπριακής Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς, ενός δικοινοτικού προγράμματος που χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση κάτω από το πρόγραμμα «Κυπριακή Κοινωνία Πολιτών εν Δράσει 4». Πραγματοποιήθηκε από τον Λαογραφικό Όμιλο Λευκωσίας (FOLK-DER) σε συνεργασία με τον Όμιλο Κληρονομιάς Κοντέας. Στόχος του προγράμματος ήταν η προβολή και προστασία της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς που μοιράζονται οι Ελληνοκύπριοι και οι Τουρκοκύπριοι. Το πρότζεκτ περιλάμβανε επιτόπια έρευνα σχετικά με την άυλη πολιτιστική κληρονομιά, μουσικοχορευτικές παραστάσεις, καθώς επίσης και καμπάνιες ενημέρωσης σχετικά με την πλούσια και ποικιλόμορφη άυλη πολιτιστική κληρονομιά της Κύπρου. Το περιεχόμενο αυτού του βιβλίου είναι βασισμένο στις πληροφορίες που συλλέχθηκαν στη διαδικασία της έρευνας.

Το βιβλίο είναι διαθέσιμο σε τρεις γλώσσες: Ελληνικά, τουρκικά, αγγλικά.

Το πρώτο μέρος του βιβλίου δίνει μια συνολική εικόνα της ελληνοκυπριακής μουσικής παράδοσης, όπως περιγράφεται από τους λαϊκούς μουσικούς και χορευτές που μίλησαν στις συνεντεύξεις. Το πρώτο κεφάλαιο είναι μια εισαγωγή στα κύρια μουσικά και χορευτικά είδη και κάνει μια μικρή αναφορά στα βασικά μουσικά όργανα της ελληνοκυπριακής παράδοσης. Το δεύτερο κεφάλαιο είναι αφιερωμένο στην κύρια φόρμα των ελληνοκυπριακών παραδοσιακών τραγουδιών, τα τσιαττιστά, η οποία περιλαμβάνεται στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας της UNESCO.

Το δεύτερο μέρος αφορά στην τουρκοκυπριακή μουσική, χορό, λαϊκή λογοτεχνία και παραδόσεις. Το πρώτο κεφάλαιο καταπιάνεται με τη μουσική και τον χορό, δίνοντας έμφαση στα παραδοσιακά μουσικά όργανα, τα μουσικά είδη και το ρεπερτόριο. Το δεύτερο κεφάλαιο αναφέρεται στη λαϊκή λογοτεχνία και περιλαμβάνει κάποια παραδείγματα λαϊκών ποιημάτων, λαϊκών παραμυθιών και αινιγμάτων. Το τελευταίο μέρος αφορά σε ένα παράδειγμα τελετουργίας και συγκεκριμένα παρουσιάζει όλες τις λεπτομέρειες σχετικά με τη διοργάνωση ενός γάμου από την αρχή μέχρι το τέλος της.

Το βιβλίο συνοδεύεται από μια συλλογή με ηχητικά αρχεία από το μουσικό υλικό που έχει συγκεντρωθεί. Τα ηχητικά παραδείγματα λειτουργούν υποβοηθητικά στο σύνολο του έργου και αναδεικνύουν τις ομοιότητες και τις διαφορές των μουσικών παραδόσεων των δύο Κυπριακών κοινοτήτων.


Bu kitap, Avrupa Birliği’nin ‘Kıbrıs Sivil Toplumu Harekette IV’ programı altında finanse edilen iki toplumlu, Kıbrıs’ın Somut Olmayan Kültürel Mirası projesinin eseridir. Lefkoşa Folklor Derneği (FOLK-DER) tarafından, Kontea Mirası Derneği işbirliği ile uygulanmış olan projenin amacı, iki toplumun paylaştığı somut olmayan kültürel miras öğelerini korumak ve tanıtmaktır. Proje, somut olmayan kültürel miras üzerine alan araştırmaları, müzik ve dans gösterileri ve Kıbrıs’ın zengin ve çeşitli somut olmayan kültürel mirasıyla ilgili farkındalık yaratmak amacıyla kampanyaların düzenlenmesini içermektedir. Bu kitaptaki bilgiler yapılan araştırmalardan derlenmiştir

Kitap Yunanca, Türkçe ve İngilizce olmak üzere 3 dillidir.

Kitabın ilk bölümü Kıbrıs Rum müzik geleneklerine, görüşülen halk müzisyenleri ve dansçılarının aktardıklarına dayalı bir bakış sunmaktadır. İlk kısımda başlıca müzik ve dans stilleri tanıtılmakta, Kıbrıs Rum geleneklerine göre temel müzik enstrümanları hakkında kısa bilgiler verilmektedir. İkinci kısım ise UNESCO’nun İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Listesi’nde yer alan temel Kıbrıs Rum geleneksel halk şarkısı olan çatışmaya adanmıştır.

İkinci bölüm Kıbrıs Türk müzik, dans, halk edebiyatı ve gelenekleri hakkındadır. İlk kısım, genel olarak müzik ve dansla ilgilidir ve geleneksel çalgılar, müzik tarzları ve repertuvarına odaklanmıştır. İkinci kısım ise halk edebiyatı hakkındadır. Maniler, masallar ve bilmeceler içermektedir. Son kısımda ise geleneksel bir ritüel baştan sonra bir düğün anlatılmaktadır.

Kitabın beraberinde derlenen ses kayıtlarından bir seçki bulunmaktadır Bu ses kayıtları, aktarılan bilgileri desteklemek ve Kıbrıs’taki iki toplum arasındaki benzerlikler ile farklılıkları göstermek amaçlıdır.

Collection


Το άρθρο αυτό δημοσιεύτηκε τον Νοέμβριο του 2010 στο τεύχος 8 του τριμηνιαίoυ κοινωνικοπολιτικού περιοδικού «ΡΕΥΜΑ» . Ο συγγραφέας του άρθρου υπηρέτησε στο Εσπερινό Γυμνάσιο - Λύκειο Λευκωσίας ως απλός καθηγητής, αλλά και ως διευθυντής για 10 και πλέον χρόνια,. Κατά τη διάρκεια της μακρόχρονης αυτής υπηρεσίας του είχε την ευκαιρία να δει, να ζήσει, να μάθει και να πάθει πολλά. Μελέτησε, επίσης, κάθε γραπτό ντοκουμέντο που υπάρχει στο σχολείο αυτό, επίσημο ή μη, από το 1970, έτος ιδρύσεως του σχολείου, μέχρι και το 2010, έτος μετακίνησης του από το σχολείο.
Απόσταγμα όλης αυτής της συσσωρευμένης- και εν πολλοίς τραυματικής- εμπειρίας είναι το ακράδαντο συμπέρασμα ότι οι κατά καιρούς ιθύνοντες το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού ουδέποτε ασχολήθηκαν σοβαρά και συστηματικά με τον θεσμό των εσπερινών σχολείων. Αντίθετα, θεωρούσαν τα εσπερινά σχολεία σαν τις χωματερές της εκπαίδευσης όπου παραμέριζαν κάθε ενοχλητικό ή προβληματικό μαθητή και εκπαιδευτικό. Ουδέποτε, επίσης, κατανόησαν ή μελέτησαν σε βάθος την αξία και σημασία της διά βίου μάθησης όπως αυτή κατανοείται και εφαρμόζεται στην Ευρώπη.
Σκοπός του άρθρου αυτού, που δημοσιεύτηκε στα πλαίσια ειδικού αφιερώματος του προαναφερθέντος περιοδικού στα εσπερινά σχολεία, είναι να ταράξει τα λιμνάζοντα ύδατα και να ευαισθητοποιήσει όσους πρέπει και όπως πρέπει για να εκσυγχρονιστεί από κάθε άποψη, επιτέλους και στην Κύπρο, ο θεσμός των εσπερινών σχολείων.
Πρέπει, τέλος, να υπογραμμιστεί ότι και στον χρόνο που δημοσιεύτηκε το άρθρο, αλλά και τώρα που γράφεται αυτό το σημείωμα, ο τρόπος λειτουργίας των εσπερινών σχολείων και τα αναλυτικά τους προγράμματα εξακολουθούν να παραμένουν σε απελπιστικά ακατάλληλη κατάσταση.

Collection


Ντοκυμαντέρ αφιερωμένο στο χωριό Πλατανιστάσα της Πιτσιλιάς με περιγραφική αφήγηση που περιλαμβάνει δημογραφικές πληροφορίες σχετικά με το χωρίο Πλατανιστάσα, την ιστορική του προέλευση, τις διαχρονικές δράσεις της κοινότητας και τις πολιτιστικές και άλλες δραστηριότητες των κατοίκων του. Εκτός όμως από τις ιστορικές, πολιτιστικές και θρησκευτικές αναφορές σχετικά με την Πλατανιστάσα ιδιαίτερα σημαντικές είναι και οι αναφορές για το Μεταλλείο Μιτσερού το οποίο αποτέλεσε για πολλά χρόνια τη μοναδική πηγή εισοδήματος για τους κατοίκους της Πλατανιστάσας προκειμένου να ανταποκριθούν στις δύσκολες οικονομικές και άλλες συνθήκες της εποχής και που αργότερα στοίχισε τη ζωή σε 75 άνδρες-βιοπαλαιστές οι οποίοι προσβλήθηκαν από Πνευμοκονίαση που προκλήθηκε από την καθημερινή επαφή τους με σιδηροπυρίτη ο οποίος υπήρχε στο Μεταλλείο. Εξίσου σημαντικό στοιχείο του ντοκυμαντέρ είναι η ανεξάντλητη προσφορά του Συνεργατικού Πιστωτικού Ιδρύματος (ΣΠΕ) Πλατανιστάσας το οποίο πρόσφερε, και συνεχίζει να προσφέρει στην κοινότητα μέσα από δράσεις και προγράμματα που αποσκοπούν στην πολιτιστική πρόοδο της Πλατανιστάσας.

Collection


Η Χρυστάλλα Ιωακείμ Γαβριηλίδου γεννήθηκε στο Πισσούρι το 1905 και πέθανε στη Λεμεσό το 2011 σε ηλικία 106 χρόνων. Γόνος εύπορης και αριστοκρατικής οικογένειας (αδελφή του πολύ πλούσιου έμπορου Βλαδίμηρου Ιωακείμ και αδελφότεκνη του πρώτου με ακαδημαïκά προσόντα δασκάλου του χωριού Ιωάννη Ερωτοκρίτου) έτυχε της κατάλληλης αγωγής και φροντίδας και κατάφερε, παρά τα δύσκολα παιδικά της χρόνια (ορφάνεψε από έξι χρόνων), να γίνει η πρώτη δασκάλα που ανέδειξε το Πισσούρι. Γυναίκα με πληθωρική , συγκροτημένη και ολοκληρωμένη προσωπικότητα, με μια ευαισθησία και ευθυκρισία μοναδική, αντιμετώπισε με υπαρξιακό δυναμισμό και φιλοσοφική αυτάρκεια τις φοβερές αντιξοότητες που την βρήκαν στον έγγαμο βίο της και στην ξενιτιά και κατάφερε να μεταποιήσει τον πόνο της σε ρυθμό και τον καημό της σε μέλος, βρίσκοντας διέξοδο σε ένα ποιητικό λυρισμό που μετουσιώθηκε σε μια υπαρξιακά χρωματισμένη ποιητική και συγγραφική παραγωγή και έκφραση, που αποτελεί αριστοτεχνικό κράμα ονειροπόλησης και στοχασμού.

Από τα χειρόγραφα ποιήματα της ξεχώρισαν και διασώζονται τα:

αναφορές στον τύπο Με την Ενωση των εκ Σουδάν Ελλήνων

φωτογραφικό υλικό από:

Collection